İksa Nedir? İksa Sistemleri

Hospitalpark Hastane Projesi - Fore Kazık ve Ankrajlı İksa Sistemi Uygulaması

Günümüzün önde gelen mühendislik projelerinin tamamında iksa sistemleri kullanılır. İksa sistemleri birçok farklı yöntemi içeren işlerden oluşur ve kesinlikle basit bir derin kazı yada duvar imalatı işlemi değildir.

İnşaat teknolojileri her geçen gün gelişmeye devam ediyor. Gelişen teknoloji ile günümüzde ihtiyaç duyulan çok bodrumlu ve aşırı yüksek binaların yapımı mümkün kılınıyor.

İksa Nedir?

İksa kelime anlamı olarak destekleme ve karşılama anlamına gelir. Eski Türkçe’de Farsça kökenli istinad (istinat) kelimesi iksa ve destekleme anlamında kullanılmıştır.

İksa bir inşaat projesinin yapımında önce zeminin kendini tutamadığı, kohezyonsuz olduğu durumlarda zemini desteklemek ve derin kazı çukurlarının güvenle açılmasını sağlamak amacıyla kullanılan yöntemler bütünüdür.

İksa sistemleri bilimsel bir mühendislik çalışmasıdır.

İksa Neden Yapılır? Ne Anlama Gelir?

Günümüzde birçok avm, köprü, baraj ve otoyol inşaat işleri başarı ile gerçekleştirilmektedir. Fakat ülkemizin yükseltilerle dolu coğrafyası ve karışık topoğrafyası göz önüne alındığında bu projelerin öncesinde birtakım zemin mühendisliği ve geoteknik işlemlerden geçmesi gerekir.

Günümüzde iksa ve derin kazı destekleme sistemi oluşturma amaçlı birçok yöntem kullanılmaktadır.

Bunların başlıcaları; fore kazık, ankraj, jet grout, diyafram duvar, püskürtme beton (shotcrete) vs. sistemler ve uygulamalardır.


İksa Sistemleri Nedir?

İksa sistemleri ve iksa uygulaması birçok projede farklı şekillerde ama aynı amaç için kullanılır.

İksa sisteminin amacı zemini oluşturan malzemeyi kazı esnasında güvenli bir şekilde tutabilmektir.

Derin kazı gerektiren inşaat projelerinde iksa sistemleri projelendirilir ve uygulanır.


İksa Sistemi Çeşitleri Nelerdir?

İksa sistemleri proje alanının jeolojisine, malzeme durumuna, yer altı suyu seviyesine, topografyasına ve litolojisine göre farklı yöntemler kullanılarak imal edilebilir.

Fore kazık ankraj jet grout
Geoteknik Uygulamalar : Fore kazık, Ankraj, Jet grout

Amacına göre iksa sistemleri:


Derin Kazı Amaçlı İksa Sistemleri

Günümüzde birçok projede temel kotuna ulaşılması için derin kazı yapılması gerekmektedir.

Derin kazılar mevcut topografik kottan en az 6m ve daha derine inmek için yapılan kazılara verilen isimdir.

Derin kazı yapılırken kazılan malzemenin duvar çeperlerinin kendini tutmasını sağlamak amacıyla derin kazık iksa sistemleri uygulanır ve iksa işleri yapılır.


Şev Stabilitesi Amaçlı İksa Sistemleri

Otoyol, köprü ve baraj şantiyelerinde proje öncesinde, inşaat alanını açmak amacıyla birtakım derin kazı işleri gerçekleştirilir.

Bu kazı, şev kesme ve yarma işlemleri gerçekleştirilirken kazılan zeminin hareket etmesini (deformasyon) önlemek için şev stabilitesi amaçlı iksa sistemleri uygulanır.


Yapım Yöntemine Göre İksa Sistemleri Çeşitleri:

Fore Kazık ve Ankrajlı İksa Sistemleri

Hospitalpark Hastane Projesi - Fore Kazık ve Ankrajlı İksa Sistemi Uygulaması
Hospitalpark Hastane Projesi – Fore Kazık ve Ankrajlı İksa Sistemi Uygulaması

Düşey taşıyıcı sistem olarak fore kazık ve yatay yüklerin karşılanması için zemin ankrajları kullanılan sistemdir.


Ayrıca Bakınız : Fore Kazık Nedir?


Bu sistemde önce iksa projesine uygun olarak fore kazık imalatı yapılır. Daha sonra kademeli kazılarla ankraj imalatları gerçekleştirilir. Ankraj imalatı bu iksa sisteminde en önemli faktörü oluşturmaktadır. Çünkü tüm yatay ve eksenel yükler belirli yüklere kilitlenmiş ankrajlar tarafından taşınmaktadır.

Zemin Çivisi ve Püskürtme Beton Kullanılan İksa Sistemleri

Shotcrete ve Zemin Çivili İksa Sistemi
Shotcrete ve Zemin Çivili İksa Sistemi

Zemin çivisi ve shotcrete ile teşkil edilen bu iksa sisteminde;

İksa işleri püskürtme beton adı verilen (shotcrete) uygulama ile başlar. Zemin / şev yüzeyi püskürtme beton ile kaplandıktan sonra iksa projesine göre belirli düşey ve yatay aralıklarda zemin çivisi işlemi uygulanır.

Bu iksa sistemi ve projesi daha çok kaya veya orta sert, görece kendini tutabilen zeminlerde uygulanır.

Diyafram Duvar ve İksa Sistemleri

Diyafram Duvar ve İksa Sistemi Uygulaması
Diyafram Duvar ve İksa Sistemi Uygulaması

Diyafram Duvar Nedir? Fore kazık yöntemine göre çok daha ağır ve zorlu bir iksa sistemi uygulama yöntemidir.

Diyafram duvar yönteminde fore kazık yönteminin aksine silindirik değil dikdörtgen bir formda yer altı duvarı imalatı yapılır.

Bu imalat esnasında hidrolik freze ve grab adı verilen makineler ve diyafram duvar ekipmanları kullanılır.

Diyafram duvar su seviyesinin yüksek olduğu aşırı riskli bölgelerde yer altında geçirimsizlik perdesi oluşturmak amacıyla yapılır.

Ayrıca Bakınız : Zemin Mühendisliği ve Geoteknik Uygulamaları

İksa Sistemi Unsurları Nelerdir?

İksa sistemleri temelde proje ve uygulama unsurlarından oluşur. Proje kısmı ofis ve saha ziyaretleri ile gerçekleştirilirken uygulama aşamasında ciddi bir saha çalışması ve şantiyecilik işleri gerektirir.

İksa Sistemi Projesi Nedir?

Geoteknik Proje - Deformasyon Eğrileri
Geoteknik Proje – Deformasyon Eğrileri

İksa sistemleri ayrıntılı sondaj, zemin etüt raporu ve geoteknik değerlendirme sonucu jeoloji, inşaat ve geoteknik mühendisleri tarafından oluşturulan projeler sonrasında hayata geçirilir.

İksa sistemleri için öncelikle geoteknik rapor ve geoteknik proje oluşturulması gerekmektedir.

Ayrıca Bakınız : Geoteknik Proje ve Zemin Etüdü Nedir?

İksa sistemleri projesi zemin yapı etkileşimi ile doğrudan bağlantılıdır

İnşaat İşlerinde İksa Projesi Zorunlu mu?

Derin kazı gerektiren tüm inşaat işlerinde ve projelerde iksa sistemi projesi ve iksa sistemi uygulaması zorunlu kılınmaktadır.

İksa sistemleri ve iksa duvarı işleri müteahhit ve yatırımcı firmalar tarafından gerekli önemde görülmese de, mühendislik açısında son derece yüksek önem arz eden uygulamalardır.

İksa Projesi ve Uygulaması Yapan Firmalar

İksa projeleri alanında uzman ve deneyimli jeoloji, inşaat ve geoteknik mühendislerince ortaya çıkartılan önemli metalardır.

İksa sistemi projeleri doğru zemin değerlendirmesi, doğru uygulama yöntemi ve doğru deformasyon hesapları ile başarılı sonuçlara ulaşır.

Günümüzde önemi fark edilen bu önemli mühendislik disiplini (İksa Sistemleri Proje ve Uygulaması) birçok firma tarafından hayata geçirilmektedir.

İksa sistemi projesi ve iksa uygulaması yapan firmalar arasında iksa işlerine gönül veren, mühendislik bakış açısını ve meslek etiğini önde tutan değerli firmalar ve şirketler vardır.

Fakat maalesef iksa işlerini tamamen ticari çıkar kapısı yaratmak amacıyla mühendislik ve bilimden uzak usta-kalfa mantığıyla yürüten firma sayısıda azımsanmayacak boyutlardadır.

İksa sistemi ücretleri / fiyatları konusunda oturmuş genel-geçer bir fiyat profili maalesef yoktur. Gerçek anlamda işinin ehli firmalar bu tip özel ve spesifik uygulamalar için birbirine yakın fiyatlar verirken, mühendislikten uzak vur-kaç firmaları piyasanın çok altında fiyatlar verebilmektedir.


İksa sistemleri gibi mühendislik bakış açısı, meslek etiği ve yüksek disiplin gerektiren proje ve uygulamalar bu konuda uzman mühendislerden oluşan firmalar tarafından yapılmalıdır.

Metafor Zemin - Fore Kazık , Ankraj, Jet Grout, İksa Sistemleri Uygulaması
Metafor Zemin – Fore Kazık , Ankraj, Jet Grout, İksa Sistemleri Uygulaması

İksa sistemleri projelendirmesi ve uygulaması konusunda uzman mühendislerden detaylı bilgi ve teklif almak için yukarıdaki görselde bulunan iletişim bilgilerini kullanabilirsiniz.

İksa sistemleri, derin kazık iksa sistemleri uygulama ve projelendirme işleri için www.metaforzemin.com adresinden Türkiye Genelinde Uygulanan iksa sistemleri, alternatif yöntemler, teklif ve bilgi alma işlemlerini gerçekleştirebilirsiniz.


Ayrıca Bakınız : Fore Kazık Nedir?


Ayrıca Bakınız : Zemin Mühendisliği ve Geoteknik Uygulamaları


Ayrıca Bakınız : Geoteknik Proje ve Zemin Etüdü Nedir?


Ayrıca Bakınız : Zemin İyileştirme Yöntemleri : Jet Grout


Soru, görüş, öneri ve yayınlanmasını istediğiniz yazı ve makaleleriniz için yorum bırakabilir veya info@metabilgi.com adresi üzerinden iletişime geçebilirsiniz.

Sosyal Medya

Meta Bilgi

Araştırma Grubu at Metabilgi
2018 yılında yayın hayatına başlayan metabilgi.com üzerinde internet mecrasında bulunan birçok farklı alandaki bilgiyi derleyerek en sade ve anlaşılır biçimde ziyaretçilerine aktarmayı amaçlayan araştırma ve gözlem topluluğudur.
Sosyal Medya

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir