İlk Kağıt Para Ne Zaman Kim Tarafından Kullanıldı

İlk Kağıt Para Banknot Ne Zaman Nerede Kullanıldı

Kağıt paranın buluşu konusunda Doğu’da ve Avrupa’da iki halkın başrolü üstlendiği biliniyor. Lakin her gün kullandığımız, ticaretin en büyük parçası olan kağıt parayı kim buldu?

Dünyada ilk banknot kim tarafından basıldı? yada kağıt para ne zaman bulundu ? gibi kağıt paranın bulunması ile alakalı suallerin yanıtını vermeden önce kağıt para neden bir ihtiyaç oldu sualine açıklık getirelim.

Bilindiği gibi kağıt para icat edilmeden önce çeşitli deniz kabukları, altın ve gümüş sikkeler kullanılmaktaydı. Zaman içerisinde bilhassa büyük miktarda madeni paranın saklanması, bir yerden bir yere taşınması oldukça zahmetli bir hale geldi.

Bu arada bu madeni paralar çeşitli güvenlik meselelerini da beraberinde getiriyordu. Bu nedenlerden dolayı insanlar büyük tutarlar tutan ticaretlerinde üzerinde yazılar olan ve değer ifade eden, son zamanlarda ki senete benzer kağıtlar kullanmaya başladılar. Bu senetler daha sonraları ortaya çıkacak kağıt paranın ilk formu olarak ortaya çıktı.

İlk Kağıt Para Banknot Ne Zaman Nerede Kullanıldı
İlk Kağıt Para Banknot Ne Zaman Nerede Kullanıldı

KAĞIT PARAYI KİM İCAT ETTİ ? İLK KİM KULLANDI ?

Tarihi kayıtlara göre, kağıt paranın erken formu olan bu senetlerin ilk yaygın kullanımı 600’lü senelerde Çin’de başladı. Banknot biçimindeki bu ilk kağıt paraların 618’den 1279 seneye kadar uzun bir geçerlilik müddeti olmuştur. Bu sayede kâğıt para 10. yy.’da kısıtlı bir bölgede de olsa tacirlerin ticaretini kolaylaştırmıştır. Banknot basımı kamulaştırılsa da giderek pek çok yerel para ortaya çıkmıştır.

DÜNYADA İLK BANKNOT KİM TARAFINDAN BASILDI ?

Toplu kağıt basımı 11. yy.’da matbaanın buluşuyla gerçekleşmiş, 13. yy. ortalarında pek çok değişik para standart bir konuma kavuşmuştur.

Avrupa kıtasında kağıt parayı başka bir deyişle ilk banknot’u basan ülke ise İsveç’tir. 1661 seneninde Avrupa’da ilk sefer İsveç’te resmi kâğıt para tedavüle girmiş daha sonra kağıt para kullanımı tüm Avrupa’ya ve dünyaya dağılmıştır.

Amerika kıtasında ise ilk kağıt para 1690’lu senelerde Massechusetts hükümeti tarafından basılmıştır.

Bizde ise ilk kağıt para Osmanlı İmparatorluğu vaktinde yönetimsel, sosyal ve legal reformların gündeme geldiği tanzimat döneminde tedavüle çıkarılmıştır. Banknotlar bu dönemde asal olarak reformların finanse edilmesi emeliyle basılmıştır.

Osmanlı Devletinin İlk Kağıt Parası Kaime

İlk Osmanlı banknotları Abdülmecit tarafından 1840 seneninde “Kaime-ı Nakdiye-ı Mutebere” isimiyle, bugünkü dille “Para Yerine Geçen Kağıt“, bir manada para olmaktan çok ürem kazançlı borç senedi veya hazine bonosu niteliğinde olmak üzere çıkarılmıştır. Bu paralar matbaa baskısı olmayıp, elle yapılmış ve her birine de resmi damga basılmıştır.

Kaimelerin zaman içerisinde taklidinin kolayca yapılması ve kağıt paraya olan güvenin azalması sebebiyle 1842 seneninden itibaren matbaada bastırılmasına başlanarak, el yapımı olanlarla değişimi sağlanmıştır. Osmanlı imparatorluğunda 1862 seneye kadar çeşitli şekil ve miktarlarda kaime ihraç edilmiştir.

Osmanlı İmparatorluğunda, 1856 seneninde İngiliz anaparası ile kurulan Osmanlı Bankası “Bank-ı Osmani“, 1863 seneninde Fransız ve İngiliz ortaklığında “Bank-ı Osmanii Şahane”isimiyle bir devlet bankası niteliğini kazanmıştır.

Osmanlı imparatorluğunun sık sık Avrupa piyasalarından borçlanmak zorunda kaldığı dönemlerde İngiltere ve Fransa, devletten ziyade, kendi idaresi altındaki bu bankaya güven duymuş ve mali ilişkilerini bu banka kanalıyla yürütmeyi seçenek etmiştir.

Osmanlı imparatorluğu, Osmanlı Bankası’na hükümetin hiç bir biçimde kağıt para basmayacağı ve başka bir müesseseye da bastırmayacağı taahhüdünde bulunarak, 30 sene müddet ile kağıt para ihracı ayrıcalığını vermiştir.

Osmanlı Bankası öncelikle 1863 yılında, istendiğinde altına çevrilmek üzere, Maliye Nezareti ve kendi mühürlerini taşıyan banknotları tedavüle çıkarmış, 1863-1914 yılları arasında da çeşitli şekil ve miktarlarda banknot ihraç etmiştir.

Yukarıda belirtilen taahhüt verilmekle beraber, Osmanlı idaresi Osmanlı Bankası ile anlaşarak, halk arasında “93 Harbi” denilen 1876-1877 Osmanlı-Rus Savaşı esnasında, savaş giderlerini karşılayabilmek emeliyle kaime ihraç etmiştir.

İlk kağıt para (banknot) ve bu paranın kim tarafından ne zaman kullanıldığı üzerine hazırlanan bu içerik birtakım alıntılar içermektedir.


Ayrıca Bakınız : Hyaluronik Asit Nedir? Ne İşe Yarar?


Ayrıca Bakınız : Fore Kazık Nedir?


Soru, görüş, öneri ve yayınlanmasını istediğiniz yazı ve makaleleriniz için yorum bırakabilir veya info@metabilgi.com adresi üzerinden iletişime geçebilirsiniz.


Sosyal Medya

Meta Bilgi

Araştırma Grubu at Metabilgi
2018 yılında yayın hayatına başlayan metabilgi.com üzerinde internet mecrasında bulunan birçok farklı alandaki bilgiyi derleyerek en sade ve anlaşılır biçimde ziyaretçilerine aktarmayı amaçlayan araştırma ve gözlem topluluğudur.
Sosyal Medya

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir