Stagflasyon Nedir? Türkiyede Stagflasyon Var mı?

stagflasyon nedir

Ülkemizde enflasyon oranları her geçen gün yükselirken yeni bir ekonomik kavram daha tartışma konusu olmaya başladı.

Bu kavramın adı STAGFLASYON. Peki son günlerde çok konuşulan stagflason nedir? Stagflason ne anlama gelir? Enflasyondan farkları nelerdir? daha da önemlisi Türkiye’de stagflasyon riski var mı? birlikte inceleyelim.


Öncelikle kısaca enflasyondan bahsedelim.

Enflasyon, tüketime sunulan mal ve hizmetlerin fiyatlarının yükselmesi ve halkın alım gücünün azalarak paranın değer kaybetmesi olarak kısaca özetlenebilir.

Enflasyon birçok sebebe bağlı olarak gelişen bir durumdur.


Ayrıca Bakınız : Enflasyon Nedir? Detaylı ve Özet Bilgi


Türkiye’de enflasyon oranları artıyor buna rağmen büyüme hızı her geçen gün gittikçe düşüyor. İşsizlik oranları çığ gibi büyüyor. Konkordato veya iflas duyuru eden firmaların sayısı artıyor.

Ekonomide daralma işaretleri Türkiye stagflasyona mı giriyor tartışmalarını yine başlattı. Peki stagflasyon nedir? Bir ülkenin ekonomisi nasıl stagflasyona girer? Stagflasyon halinde neler yaşanır, yurttaş nasıl etkilenir?


Stagflasyon nedir?

Stagflasyon, İngilizce ‘Stagnation’ başka bir deyişle durgunluk/daralma ve ‘Inflation‘ yani enflasyon kelimelerinden türetilmiş bir ekonomik terimdir.

Ekonomik hayatta hem durgunluk hem de enflasyon yaşandığı dönemlerde bu iki olgunun birbirini tetiklediğini ve büyüttüğünü anlatmakta kullanılır.

Stagflasyon, paranın alım değerinin düşmesiyle beraber işsizliğin de arttığı durumlarda kullanılır. (Sözlük anlamı TDK)

1970li senelerde kullanılmaya başlanan bu terim gerek klasik iktisat kuramında gerekse Keynesyen iktisat kuramıda paradoksal bir vaziyet olarak değerlendirilir. Bunun nedeni genelde enflasyon ve işsizlik arasında ters orantılı bir korelasyon olmasıdır başka bir deyişle biri düşerken ötekisi yükselir.

Stagflasyon enflasyon ilişkisi ve farkı
Stagflasyon enflasyon ilişkisi ve farkı

Mesela durgunluk istihdamın düşmesi mananına gelir ancak enflasyon olabilmesi için toplam arzın toplam talebi karşılayamıyor olması gerekir ki bu da arzı arttıracak iş gücü kalmadığını gösterir ve ekonominin tam istihdam ile tam kapasite çalışmasının bir yan tesiridir.

Stagflasyonda ise durgunluk artar ve istihdam düşerken talebi karşılayacak arz da yaratılamamaktadır. Her ikisinin de aynı anda yükselmesi içinden çıkılması zor bir sarmal haline dönüşür.


Türkiye stagflasyonda mı?

Türkiye’nin ekonomideki en kötü senaryolardan biri olarak kabul edilen stagflasyona girdiği daha herkes tarafından kabul görmüş bir görüş değil ancak hızla bu noktaya doğru gidildiği ile ilgili de bir tartışma yok.

Stagflasyon nedir ne anlama gelir
Stagflasyon nedir ne anlama gelir

Son olarak yüzde 25’e çıkan enflasyon oranı düşük büyüme beklentileri ile birleşmekte. Hayat pahallığı her alanda kendisini hissettirirken yeni vergiler, yeni zamlar aylık olarak geliyor. Döviz kurlarındaki yüksek artış neticesi büyük bölümü özel sektöre ait olan 457 milyar dolarlık dış borcun senelik olarak çevrilmesini oldukça zorlaştırdı.

Sıkı mali siyasetler uygulanacağının duyurulması, kimi mega projelerin askıya alınacak olması ve tasarruf önlemlerine ait izahların piyasaları yeterli düzeyde deşarj olamıyor olması ekonomideki sıkıntının politik boyutları olduğuna işaret ediyor. Güvenilirlik konusunda yabancı yatırımcılara ve dış piyasalara verilen sözler kadar yurt içinde atılan siyasi ve ekonomik adımlar da büyük ehemmiyet taşıyor.


Mesele ne?

Devlet mekanizmasının bir siyasi parti ile özdeşleşmesi, kamu kaynaklarının kullanımında saydamlık ve hesap verebilirilik düzeyi, çeşitli fonların kullanımı ve aktarımı noktasındaki belirsizlikler ile AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ ve AB gibi global güçlerle olan inişli çıkışlı ilişkiler daimi olarak ekonomi idaresi alanında birçok suale neden olarak kapı aralıyor.

Bu soruların ve yarattığı neticelerin bulunduğu beynelmilel raporlar, derecelendirmeler ve analizler siyasi yöneticiler tarafından taraflı ve emelli bulunarak dikkate alınmıyor. Mahalli ve ulusal müesseselerin izah ettiği rakamlar ve bir takım tahliller de yabancılar nezdinde aynı muamele ile karşılaşıyor. Oluşan karşılıklı güven meselesi nihayetinde büyümek için dış yatırıma ve borca ihtiyaç duyan Türk ekonomisini etkiliyor.


Sözün Özü:

Yukarıda tanımları yapılan enflasyon, resesyon ve stagflasyon kavramları neticesinde birçok uzman tarafından yapılan çeşitli görüşler mevcuttur.

Mevcut ekonomi politikaları, ülkenin, şirketlerin ve bireylerin nakit döngüsü, halka inen tüketici fiyat endeksleri ve baskılanmaya çalışan enflasyon verileri apaçık ortaya koymaktadır ki Türkiye derin bir stagflasyon ve ekonomik çöküşe doğru hızla yol almaktadır.

Türkiye stagflasyonun eşiğindedir.

Mevcut hükumetin şirketlerin iflasını ertelediği konkordato uygulaması ticari hayata sekteye vurarak toplu iflasların kamuoyuna yansımasını engellemektedir.

Ayrıca Bakınız : Konkordato Nedir? Ne Anlama Gelir?

Ayrıca Bakınız : KONKORDATO İLAN EDEN FİRMALAR LİSTESİ

Ekonominin hızla çöküşü, enflasyonun yükselmesi, işsizliğin artması, paranın alım gücünün her geçen gün değer kaybetmesi, konkordato ilanları nedeniyle şirketlerin zincirleme iflasa sürüklenmesi ve daha birçok konuda acil tedbirler alınması gerekmektedir.


Soru, görüş, öneri ve yayınlanmasını istediğiniz yazı ve makaleleriniz için yorum bırakabilir veya info@metabilgi.com adresi üzerinden iletişime geçebilirsiniz.

Tanju Çapancıoğlu

Araştırmacı, gazeteci, ekonomist ve yazar Tanju Çapancıoğlu 20 yılı aşkın süredir birçok yazılı ve görsel yayın organında Türkiye Ekonomisi ve finans konularında değerli yorumlarını ilgililere aktarmaktadır.
Meta Bilgi içerik yazarı ve ekonomi editörü Tanju Çapancıoğlu, uzmanlık alanı olan ekonomi ve finans konularında yayınladığı yazı ve makalelerde, toplum yararına toplumu bilgilendirmek için çalışır. Yazılarında hiçbir yatırım tavsiyesi bulunmaz, maddi yönlendirmeler yapmaz, insanların hayatını etkileyebilecek tavsiye ve öneriler vermez.

Latest posts by Tanju Çapancıoğlu (see all)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir